Người thụ hưởng bảo hiểm là gì? Cách chỉ định và những điều cần biết

Khi tham gia bảo hiểm nhân thọ, nhiều người thường quan tâm đến mức phí, quyền lợi bảo hiểm hay thời hạn hợp đồng, nhưng lại ít chú ý đến việc chỉ định người thụ hưởng. Trên thực tế, đây là một thông tin quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến việc quyền lợi bảo hiểm sẽ được chi trả cho ai khi xảy ra sự kiện bảo hiểm theo quy định của hợp đồng.

Vậy người thụ hưởng là ai, khác gì với người được bảo hiểm và cần lưu ý những quy định nào khi chỉ định? Mời bạn cùng Sun Life Việt Nam tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Người thụ hưởng là ai? Khác gì với người được bảo hiểm?

Để không bối rối trước các thuật ngữ pháp lý trên hợp đồng, bạn cần phân biệt 3 vai trò chủ chốt cấu thành nên một hợp đồng bảo hiểm nhân thọ:

• Bên mua bảo hiểm: Bên mua bảo hiểm là tổ chức, cá nhân giao kết hợp đồng bảo hiểm với doanh nghiệp bảo hiểm và đóng phí bảo hiểm.
  
• Người thụ hưởng:  Người thụ hưởng là tổ chức, cá nhân được bên mua bảo hiểm hoặc người được bảo hiểm chỉ định để nhận tiền bảo hiểm theo thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm.
• Người được bảo hiểm:  Người được bảo hiểm là tổ chức, cá nhân có tài sản, trách nhiệm dân sự, sức khỏe, tính mạng, nghĩa vụ hoặc lợi ích kinh tế được bảo hiểm theo hợp đồng bảo hiểm.

*  Các định nghĩa trên theo các khoản 24, 25, 26 Điều 4 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022

Tóm lại, ba vai trò này có chức năng khác nhau:

* Lưu ý: Bảng trên chỉ mang tính tham khảo và có thể khác nhau tùy từng trường hợp thực tế. Vui lòng liên hệ doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ để được tư vấn chi tiết 

Trong một số trường hợp, một người có thể đồng thời đảm nhận nhiều vai trò khác nhau.

• Ví dụ 1 (3 vai trò độc lập): Người cha đứng ra ký hợp đồng mua bảo hiểm cho con trai và người mẹ là người thụ hưởng. Trong kịch bản này, người cha là bên mua bảo hiểm, con trai là Người được bảo hiểm, và người mẹ được chỉ định là người nhận quyền lợi khi xảy ra sự kiện bảo hiểm.
• Ví dụ 2 (2 vai trò trùng nhau): Người chồng tự mua một hợp đồng bảo vệ sinh mạng cho chính bản thân mình và chỉ định vợ nhận quyền lợi. Lúc này, người chồng vừa là Bên mua bảo hiểm vừa là người được bảo hiểm, còn người vợ đóng vai trò là người thụ hưởng.

2. Những thông tin về Người thụ hưởng trong hợp đồng bảo hiểm nhân thọ bạn cần biết

TSau khi hiểu người thụ hưởng là gì, bạn nên nắm rõ một số quy định cơ bản để việc chỉ định được thực hiện đúng và phù hợp với nhu cầu bảo vệ tài chính của gia đình.

2.1 Ai có quyền chỉ định người thụ hưởng?

Thông thường, bên mua bảo hiểm là người có quyền chỉ định người thụ hưởng trong hợp đồng bảo hiểm nhân thọ.

Trong một số trường hợp mà bên mua bảo hiểm và người được bảo hiểm là hai người khác nhau, việc chỉ định hoặc thay đổi người thụ hưởng có thể cần đáp ứng thêm các điều kiện theo quy định của hợp đồng và pháp luật hiện hành. Vì vậy, người tham gia nên đọc kỹ điều khoản hợp đồng hoặc trao đổi với doanh nghiệp bảo hiểm để được hướng dẫn cụ thể.

2.2 Có thể chỉ định nhiều người thụ hưởng không?

Câu trả lời là có.

Người tham gia bảo hiểm hoàn toàn có thể chỉ định nhiều người cùng nhận quyền lợi bảo hiểm, chẳng hạn:

• 50% cho vợ/chồng và 50% cho con.
• Chia đều hoặc phân chia theo tỷ lệ khác nhau cho những người thụ hưởng tùy nhu cầu bảo vệ tài chính của từng người.

Khi chỉ định nhiều người thụ hưởng cần ghi rõ tỷ lệ hưởng của từng người để việc giải quyết quyền lợi được thực hiện thuận lợi và đúng theo mong muốn của bên mua bảo hiểm.

2.3 Người thụ hưởng bảo hiểm có thể thay đổi được không?

Trong suốt thời gian hợp đồng bảo hiểm còn hiệu lực, hoàn cảnh gia đình và nhu cầu tài chính có thể thay đổi. Khi đó, bên mua bảo hiểm nên xem xét cập nhật thông tin người thụ hưởng nếu cần.

Một số trường hợp thường gặp gồm:

• Kết hôn.
• Ly hôn.
• Có thêm con.
• Người thụ hưởng đã qua đời.
• Có thay đổi lớn về trách nhiệm hoặc kế hoạch tài chính.

Việc rà soát định kỳ giúp đảm bảo quyền lợi bảo hiểm luôn được chuyển đến đúng người mà bạn mong muốn bảo vệ.

3. Nên chọn ai làm người thụ hưởng? Hãy nhìn từ nhu cầu bảo vệ của bạn

Không có một đáp án chung cho câu hỏi "Ai nên là người thụ hưởng?". Người phù hợp sẽ phụ thuộc vào mục tiêu tham gia bảo hiểm và người chịu ảnh hưởng tài chính nếu chẳng may bạn gặp rủi ro.

Những câu hỏi trên sẽ giúp bạn lựa chọn người thụ hưởng phù hợp với nhu cầu bảo vệ của mình.

* Lưu ý: Bảng trên chỉ mang tính tham khảo và có thể khác nhau tùy từng trường hợp thực tế. Vui lòng liên hệ doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ để được tư vấn chi tiết

4.  Bốn sai lầm thường gặp khi chỉ định người thụ hưởng

Việc chỉ định người thụ hưởng thường chỉ mất vài phút, nhưng nếu thực hiện chưa đầy đủ hoặc không cập nhật khi hoàn cảnh thay đổi, quá trình giải quyết quyền lợi bảo hiểm có thể gặp nhiều vướng mắc.

4.1. Ghi thiếu hoặc sai thông tin người thụ hưởng

Thông tin như họ tên, ngày sinh hoặc giấy tờ định danh không chính xác có thể khiến doanh nghiệp bảo hiểm mất thêm thời gian xác minh.

Để hạn chế tình trạng này, bạn hãy kiểm tra kỹ thông tin trước khi ký hợp đồng hoặc gửi yêu cầu thay đổi.

4.2. Không cập nhật khi có thay đổi trong cuộc sống

Kết hôn, ly hôn, sinh con hoặc thay đổi trách nhiệm tài chính đều có thể ảnh hưởng đến quyết định chỉ định người thụ hưởng.

Vì vậy, bạn nên rà soát lại danh sách người thụ hưởng sau mỗi cột mốc quan trọng để đảm bảo quyền lợi được chi trả đúng như mong muốn.

4.3. Không dự phòng trường hợp người thụ hưởng không còn đủ điều kiện nhận quyền lợi

Trong một số trường hợp, người thụ hưởng có thể qua đời trước người được bảo hiểm hoặc không còn phù hợp với kế hoạch tài chính hiện tại.

4.4. Chỉ quan tâm đến người nhận mà chưa tìm hiểu quy định của hợp đồng

Bên cạnh việc lựa chọn người thụ hưởng, người tham gia cũng nên đọc kỹ các điều khoản liên quan đến quyền lợi bảo hiểm, điều kiện chi trả và quy trình thay đổi người thụ hưởng.

Nếu có nội dung chưa rõ, hãy trao đổi với doanh nghiệp bảo hiểm hoặc tư vấn tài chính để được hướng dẫn cụ thể trước khi ký hợp đồng.